Εγγραφείτε δωρεάν στο Newsletter του Creteplus.gr και διαβάστε τις 10 σημαντικότερες ειδήσεις της εβδομάδας.
Δεν έχετε συμπληρώσει το email σας ή το email που δηλώσατε δεν είναι έγκυρο.


Ειδήσεις από την Κρήτη και το Ηράκλειο από το Crete Plus



Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί

Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί

Κρήτη | 28/10/2019 - 22:59
Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί
Οι άγνωστες πτυχές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην Κρήτη

Η κήρυξη του Ελληνο-ιταλικού πολέμου 28η Οκτωβρίου 1940 μπορεί να αιφνιδίασε τους Κρητικούς όμως, όπως έχει καταγραφεί σε ημερολόγια της εποχής, αλλά και όπως έχει παραμείνει στη μνήμη των προφορικών ιστοριών, για πολλές ώρες από το πρωί έως και αργά το βράδυ, ο ένας Κρητικός ειδοποιούσε τον άλλον για την επιστράτευση.

Το τελεσίγραφο

«Αι Ιταλικαί Στρατιωτικαί δυνάμεις προσβάλλουν από της 5:30 πρωινής της σήμερον τα ημέτερα τμήματα προκαλύψεως της Ελληνοαλβανικής μεθορίου. Αι ημέτεραι δυνάμεις αμύνονται επί του πατρίου εδάφους»: Το τελεσίγραφο αυτό ήταν που ακούστηκε από τα ραδιόφωνα της εποχής, όπου αυτά υπήρχαν, σε χωριά και κωμοπόλεις της Κρήτης, στις 28.10.1940. Εκείνη την ώρα, η καθημερινότητα ήρθε αντιμέτωπη με τη σκληρή πραγματικότητα που καλούσε σε επιστράτευση τους πάντες χωρίς από τους Κρητικούς να υπάρξει η όποια καταγραφή άρνησης να βρεθούν στο μέτωπο της Αλβανίας.

Ο ρόλος των παιδιών και των ιερέων

Είναι χαρακτηριστικό ότι τα μικρά παιδιά κι οι μαθητές έκαναν τους ταχυδρόμους έτρεχαν στα χωράφια και στις πλαγιές των ορεινών, ώστε να ειδοποιήσουν τους μεγαλύτερους για την επιστράτευση.

Σημαντικός ο ρόλος των ένστολων της Ελληνικής Χωροφυλακής της περιόδου, οι οποίοι προσπάθησαν να συντονίσουν τους άνδρες που συγκεντρώνονταν στις πλατείες των χωριών, ώστε να μάθουν το τι έπρεπε να πράξουν για να βρεθούν στα αστικά κέντρα και ακολούθως στις επιστρατευμένες μονάδες.

Σημαντικός όμως, και ο ρόλος των ιερέων, οι οποίοι φορώντας το πετραχήλι ευλογούσαν τους άνδρες τους εμψύχωναν, ενώ σύμφωνα με μαρτυρίες αρκετοί έδιναν τους σταυρούς που φορούσαν ή είχαν στις τσέπες τους, στους άνδρες που έφευγαν για τον πόλεμο.

Στον πόλεμο με… κοστούμια

Χαρακτηριστικές είναι οι μαρτυρίες για τους κοστουμαρισμένους άνδρες, οι οποίοι ξεκίνησαν από την Κρήτη για την Αθήνα φορώντας τα καλά τους και η εξήγηση ήταν ότι βρίσκονταν σε γάμους και βαφτίσια, στα γλέντια των οικογενειών που εκείνα τα χρόνια κρατούσαν μέχρι το πρωί, οπότε δεν πρόλαβαν καν να αλλάξουν ρούχα.

Το φυλακτό τους

Πάνω τους το πιο πολυφορεμένο φυλακτό ήταν οι εικόνες της Θάλασσας, των βουνών, των βοσκοτόπων, των σπιτικών, της λεβεντιάς, της αξιοπρέπειας, της ελευθερίας και του «αλλιώτικου θεού μας που τον έχομε κάνει φίλος μας χρόνια και χρόνια τώρα».

Τι έγραφαν οι εφημερίδες των Χανίων

Με ανακοινώσεις φορέων και οδηγίες των αρχών για το «σβήσιμο των φώτων» και την επιστράτευση αντιμετώπισε ο χανιώτικος Τύπος της εποχής την έναρξη του πολέμου.

Δύο εφημερίδες εκείνης της περιόδου, ο «Εσπερινός Ταχυδρόμος» και η «Εθνική Φωνή» περιγράφουν πώς βίωσε η πόλη την έναρξη του πολέμου.

Το πρώτο σχόλιο για την έναρξη του πολέμου δημοσιεύτηκε στο φύλο του «Εσπερινού Ταχυδρόμου» της 29ης Οκτωβρίου: Η εφημερίδα γράφει για τον «ενθουσιασμό του Κρητικού λαού επί τη αναγγελία της κηρύξεως του πολέμου», που όπως λέει, «είναι ανώτερος πάσης περιγραφής».

Αλλού στην εφημερίδα αναφέρεται ότι, «η λειτουργία των σχολείων διεκόπη, συνέπεια των γεγονότων επ' αόριστον», ενώ περιγράφεται και η αντίδραση του λαϊκού στοιχείου με πολίτες που φωνάζοντας συνθήματα και τραγουδώντας, εμψύχωναν τον υπόλοιπο πληθυσμό.

Την ίδια ημέρα στην «Εθνική Φωνή» και τον «Εσπερινό Ταχυδρόμο» δημοσιεύονται και οι πρώτες ανακοινώσεις επιστράτευσης. Οι έφεδροι οπλίτες πεζικού, πυροβολικού όλων των όπλων καλούνται να παρουσιαστούν άμεσα στη Μεραρχία. Το ίδιο και όσοι έχουν υπηρετήσει στο παρελθόν σε σώματα ασφαλείας και πυροσβεστική.

Στις ανακοινώσεις των τοπικών αρχών για την ενημέρωση του πληθυσμού περιλαμβάνεται το τηλεγράφημα του Γενικού Διοικητή Κρήτης Παναγιώτη Σφακιανάκη προς τις Αστυνομικές αρχές και τους προέδρους των κοινοτήτων του Ν. Χανίων για απαγόρευση του φωτισμού, ενώ η διοίκηση Χωροφυλακής συνιστά στους πολίτες να καταφεύγουν σε υπόγεια σε περίπτωση βομβαρδισμού ενώ γίνεται αναφορά και στους εννέα σταθμούς πρώτων βοηθειών στην πόλη των Χανίων.

Η σημασία της 5ης Μεραρχίας

Στην Κρήτη άμεσα συγκροτήθηκαν στρατιωτικά τμήματα από το 14ο σύνταγμα Χανίων, 43ο Σύνταγμα Ρεθύμνου, το 44ο Σύνταγμα πεζικού Ηρακλείου καθώς και το 5ο σύνταγμα πυροβολικού Σούδας, τα οποία αποτέλεσαν την εκ νέου μαγιά της 5ης Μεραρχίας Κρητών του Αλβανικού Μετώπου.

Στις 6 Νοεμβρίου 1940, είχε ολοκληρωθεί η δύναμη της 5ης μεραρχίας με όλους τους εφέδρους και από τις 18 έως 25 Νοεμβρίου η 5η Μεραρχία μεταφέρθηκε στη Μακεδονία. Η συνολική εικόνα και δύναμη της μεραρχίας αφορούσε σε 566 αξιωματικούς, 18.662 οπλίτες, 687 υποζύγια και 81 οχήματα. Μία μεραρχία, η οποία πρωτοσυστάθηκε το 1912 έδωσε το μαχητικό της «παρών» στον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και την Μικρασιατική Εκστρατεία. Τα τμήματα αναχώρησαν από το Ηράκλειο και κατόπιν από την Αθήνα, με τρένα, έφυγαν για τη Βόρεια Ελλάδα κι από εκεί πεζή με κατεύθυνση το Αλβανικό Μέτωπο και συγκεκριμένα την Κορυτσά στις 7 Νοεμβρίου 1940.

Κρήτες: Μαχητές και σύντροφοι

Η ιστορία έχει αποτυπώσει σε μεγάλο βαθμό τόσο τη δράση της 5ης Μεραρχίας, αλλά και τα όσα αρνητικά επισκίασαν την αντιμετώπιση της από διάφορους κύκλους, κυρίως λόγω των κρητικών κινημάτων του 1935 και 1938. Παρά ταύτα όμως τίποτε δεν μπόρεσε να επισκιάσει τη θέρμη των Κρητών για ελευθερία με αποτέλεσμα να αναγνωρισθεί η μαχητικότητα τους, αλλά και συντροφικότητα που επέδειξαν σε άλλους αγωνιστές των πεδίων των μαχών στο Αλβανικό Μέτωπο.

Πάντως, μέχρι και σήμερα ακόμη γίνονται αναφορές για το γεγονός ότι οι Ιταλοί αντιμετώπισαν πολύ σοβαρό πρόβλημα με τους Κρήτες στρατιώτες, με σοβαρές απώλειες στις μάχες και αποφάσισαν να τυπώσουν προκηρύξεις μέσω των οποίων τους καλούσαν με ανταμοιβή χρηματική να αφήσουν το μέτωπο και να επιστρέψουν στην Κρήτη.

Φυσικά ουδείς Κρητικός δεν έφυγε από το πεδίο της Μάχης όχι μόνο για να μην εγκαταλειφθεί η υπεράσπιση της πατρίδας, αλλά όπως οι γέροντες στο νησί αναφέρουν, διότι ποτέ ο φίλος δεν εγκαταλείπει τον φίλο. Κι οι Κρητικοί που έφυγαν από το νησί αμέσως μετά την αναγγελία του πολέμου το 1940 έφυγαν όλοι μαζί ως αδέρφια και φίλοι.

Οι αριθμοί

Στην πρώτη περίοδο του πολέμου που αφορούσε την Ελλάδα και την Ιταλία οι αριθμοί των απωλειών κάθε είδους, για τους στρατιώτες πλήγωσαν τις οικογένειες στο νησί. Νεκροί 1.141, τραυματίες 2.025, με κρυοπαγήματα και ακρωτηριασμούς, λόγω των πληγών του ψύχους, 2.553 και πάνω από 500 οπλίτες με διάφορες ασθένειες, αρκετοί εκ των οποίων, μετά από κάποιο διάστημα στην Κρήτη έχασαν τη ζωή τους.

neakriti.gr


Συντάκτης: Newsroom CretePlus.gr


Αν θέλεις το πρόβλημα σου να ακουστεί, αν τα "στραβά και τα ανάποδα" που βλέπεις γύρω σου σε κάνουν να δυσανασχετείς, τότε...

Γίνε εσύ ο ρεπορτερ του CretePlus.gr.

Αν βρίσκεσαι στο δρόμο αποθήκευσε τους αριθμούς μας και στείλε μας τη φωτογραφία, το βίντεο ή το μήνυμα σου και δες το να ανεβαίνει άμεσα με εμάς αιχμή για την επίλυση του.

reporter@creteplus.gr 6932255686.

Δες το άρθρο σου στα "δικά σας ρεπορτάζ"



Ειδήσεις Κρήτη

Είχαν πάει για παράνομο κυνήγι στην Κίσσαμο

Η υπόθεση έχει πάρει το δρόμο της δικαιοσύνης

Στο νοσοκομείο ένας ποδηλάτης μετά από σύγκρουση

Σε διασταύρωση καρμανιόλα των Χανίων

Αρνητικό στον κορωνοϊό το δεύτερο τεστ του 88χρονου στα…

Το πρώτο τεστ του ηλικιωμένου είχε βρεθεί θετικό στον κορωνοϊό την Κυριακή 24 Μαΐου

IX «τούμπαρε» μέσα στο Ηράκλειο μετά από «τρελή» πορεία

Προβληματισμός για τα τροχαί μέσα στις πόλεις

Tον εντόπισε νεκρό η σύζυγος του

Φως στα αίτια του θανάτου του θα ρίξει η νεκροψία - νεκροτομή

Εθελοντική Αιμοδοσία Ηρακλείου στις 30 Μαΐου

Στο Κέντρο του Ηρακλείου από 09:30 – 13:30

Μετά την καραντίνα έκαψαν... Ιούδα!

Ετεροχρονισμένα το έθιμο, λόγω covid-19, στο Ψυχρό του Οροπεδίου

Κορωνοϊός: 18ο κρούσμα στην Κρήτη

Σε άμεση κινητοποίηση το νοσοκομείο Χανίων

Εργασίες ανακατασκευής ασφαλτοτάπητα επί του ΒΟΑΚ

Και στον Ανισόπεδο Κόμβο Αλικαρνασσού

Επιβεβαιωμένο κρούσμα κορωνοϊού στα Χανιά

Συναγερμός και στο ΠαΓΝΗ καθώς μία βδομάδα πριν είχε νοσηλευτεί

«Περιμένουμε να αποδοθεί δικαιοσύνη για τον θάνατο του…

Σπαρακτικά τα λόγια των τραγικών γονιών του 44χρονου λογιστή από τη Σητεία

Στα Χανιά ο Κυριάκος Μητσοτάκης για το μνημόσυνο του πατέρα…

Το μνημόσυνο τελέστηκε στο κοιμητήριο της Αγίας Τριάδος στον Αργουλιδέ Ακρωτηρίου, σε στενό οικογενειακό κύκλο

Πολυσύχναστες παραλίες δεν έχουν κάνει ακόμη προκήρυξη…

Σε απόγνωση οι παράκτιοι δήμοι του νομού Ηρακλείου

Κι άλλο αίμα στην άσφαλτο της Κρήτης- Νεκρός 47χρονος

Έχασε τον έλεγχο του αυτοκινήτου του - Ο 7ος νεκρός στους δρόμους του νησιού

Τσούχτρες σε παραλίες της Κρήτης προκαλούν ανησυχία –…

Τσούχτρα τσίμπησε μικρο παιδί σε παραλία στο Ηράκλειο

Νοσοκομείο Ρεθύμνου: Δεν έχουμε αναισθησιολόγους – Σοβαρά…

Τι αναφέρει η Ένωση Γιατρών του ΕΣΥ

Βελτιώνεται ο καιρός το Σάββατο - Παραμένουν οι ισχυροί…

Μεταβολή θα παρουσιάσει ο καιρός από αύριο, ενώ σε κάποιες περιοχές και κυρίως τις θερμές ώρες της ημέρας θα εκδηλωθούν βροχές ή και καταιγίδες

Ο Μ. Μποκέας για τη Μάχη της Κρήτης

Το μήνυμα του δημάρχου Μαλεβιζίου

Τουρισμός: Περίμεναν περισσότερα οι Κρητικοί

«Σωστή η φιλοσοφία, περιμέναμε περισσότερα» - Οι πρώτες αντιδράσεις των παραγόντων του κρητικού τουρισμού στις εξαγγελίες Μητσοτάκη

Αυτές είναι οι παραλίες στην Κρήτη με Γαλάζια Σημαία (λίστα)

117 παραλίες βραβεύονται συνολικά στην Κρήτη

Νέος σεισμός 4,6 Ρίχτερ στην Κρήτη

Στη θαλάσσια περιοχή της Ιεράπετρας

Τραγωδία στο Ρέθυμνο - Σκοτώθηκε σε τροχαίο 38χρονος

Έχασε τον έλεγχο του ΙΧ φορτηγού οχήματος που οδηγούσε με αποτέλεσμα να ανατραπεί

Αίσιο τέλος στην εξαφάνιση του 27χρονου – Βρέθηκε και είναι…

Τα ίχνη του είχαν χαθεί προχθές το βράδυ

Με δέμα παρέλαβε τρία κιλά… λαθραίου καπνού

Στα χέρια των αρχών μία 44χρονη

7 ανήλικοι κινδύνευσαν στα κύματα σε παραλίες της Αμμουδάρας…

Τα φουσκωτά τους παρασύρθηκαν από τον αέρα- Συστάσεις από τον λιμενάρχη Ηρακλειου

Πρώτος πνιγμός στην Κρήτη – Μία γυναίκα έκανε το… τελευταίο…

Στο Μπαλί Ρεθύμνου- Περιπέτεια και για 7 ανήλικους σε Αμμουδάρα και Καρτερό

Νέοι σεισμοί στην Κρήτη τα ξημερώματα - Συνεχίζεται ο «χορός»…

Ρυθμοί «Ρίχτερ» στο νότο της Κρήτης.

Ξεκινάει στην Κρήτη η πρώτη οροεπιδημιολογική μελέτη για…

Από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης

Νέο τροχαίο: Αυτοκίνητο παρέσυρε πεζό

Στο νοσοκομείο ένας άνδρας

Ελένη Τοπαλούδη: «Γροθιά στο στομάχι» το ποίημα καθηγήτριας…

Η Νατάσσα Χαλκιά, καθηγήτρια του 7ου ΓΕΛ, δίνει τροφή για σκέψη και στέλνει μήνυμα στους γονείς…

Η…προειδοποιητική ανακοίνωση της Αρχιεπισκοπής Κρήτης

Μέτρα τους απείθαρχους κληρικούς

«Καμίνι» και σήμερα η Κρήτη: Που σημειώθηκαν «40αρια»

Επιδείνωση του καιρού προς το τέλος της εβδομάδας

Kρήτη: Επιστροφή στα σχολεία, με υψηλό ποσοστό απουσιών…

Στα λύκεια του Ηρακλείου το ποσοστό των καθηγητών που σήμερα δεν εμφανίστηκαν κάνουν χρήση άδειας ειδικού σκοπού-Στο 40% οι απουσίες στα Λύκεια του νομού

Συνεχίζει να δονείται στο ρυθμό των Ρίχτερ η Κρήτη

Με επίκεντρο στο θαλάσσιο χώρο 77 χιλιόμετρα νότια της Άρβης

Καταιγιστικές εξελίξεις στο «θρίλερ» του λογιστή στη Σητεία

Διώκονται για κακουργήματα οι πελάτες του λογιστή…

Ξεπέρασε τους 40 βαθμούς Κελσίου η θερμοκρασία στην Κρήτη

Τι κατέγραψε το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών

Αύξηση θερμοκρασίας -Μεγαλύτερος ο κίνδυνος εκδήλωσης…

Tι αναφέρει το Τμήμα Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Ρεθύμνης

Θαλάσσια ρύπανση στην Αμμουδάρα

Επιμελήθηκε το περιστατικό το λιμενικό σώμα

Έσπασαν σε αρκετές περιοχές τα ρεκόρ μεγίστων θερμοκρασιών…

Κοντά στους 41 βαθμούς Κελσίου η υψηλότερη θερμοκρασία

Αυτές είναι οι 115 παραλίες που ανοίγουν στην Κρήτη

Πυρετώδεις οι προετοιμασίες

Εκκρεμούσε σε βάρος της ένταλμα σύλληψης για ληστεία

Συνελήφθη το πρωί στο Ηράκλειο

ΙΤΕ: Μείωση του διοξειδίου του άνθρακα στο Ηράκλειο εξαιτίας…

Τι δείχνει η έρευνα σε επτά Ευρωπαϊκές Πόλεις

Κορωνοϊός: Οι Αισθητικοί της Κρήτης έχουν την κατάρτιση…

Τι αναφέρουν σε ανακοίνωσή τους – «Η αισθητική πάνω απ’ όλα είναι υγεία»

Η Air France ξεκινά πτήσεις προς Ηράκλειο τον Ιούνιο

Αυστηρά μέτρα για την ασφάλεια του προσωπικού και των επιβατών

83χρονη βγήκε να μαζέψει σαλιγκάρια και δεν ξαναγύρισε…

Την τελευταία της πνοή άφησε στο χωράφι

Όλες οι ειδήσεις σήμερα

Ροή Ειδήσεων








Social


Όλες οι ειδήσεις σήμερα
Εγγραφείτε δωρεάν στο Newsletter του Creteplus.gr και διαβάστε τις 10 σημαντικότερες ειδήσεις της εβδομάδας.
Δεν έχετε συμπληρώσει το email σας ή το email που δηλώσατε δεν είναι έγκυρο.