Εγγραφείτε δωρεάν στο Newsletter του Creteplus.gr και διαβάστε τις 10 σημαντικότερες ειδήσεις της εβδομάδας.
Δεν έχετε συμπληρώσει το email σας ή το email που δηλώσατε δεν είναι έγκυρο.


Ειδήσεις από την Κρήτη και το Ηράκλειο από το Crete Plus



Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί

Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί

Κρήτη | 28/10/2019 - 22:59
Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: «Φόβος και τρόμος» των Ιταλών οι Κρητικοί
Οι άγνωστες πτυχές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην Κρήτη

Η κήρυξη του Ελληνο-ιταλικού πολέμου 28η Οκτωβρίου 1940 μπορεί να αιφνιδίασε τους Κρητικούς όμως, όπως έχει καταγραφεί σε ημερολόγια της εποχής, αλλά και όπως έχει παραμείνει στη μνήμη των προφορικών ιστοριών, για πολλές ώρες από το πρωί έως και αργά το βράδυ, ο ένας Κρητικός ειδοποιούσε τον άλλον για την επιστράτευση.

Το τελεσίγραφο

«Αι Ιταλικαί Στρατιωτικαί δυνάμεις προσβάλλουν από της 5:30 πρωινής της σήμερον τα ημέτερα τμήματα προκαλύψεως της Ελληνοαλβανικής μεθορίου. Αι ημέτεραι δυνάμεις αμύνονται επί του πατρίου εδάφους»: Το τελεσίγραφο αυτό ήταν που ακούστηκε από τα ραδιόφωνα της εποχής, όπου αυτά υπήρχαν, σε χωριά και κωμοπόλεις της Κρήτης, στις 28.10.1940. Εκείνη την ώρα, η καθημερινότητα ήρθε αντιμέτωπη με τη σκληρή πραγματικότητα που καλούσε σε επιστράτευση τους πάντες χωρίς από τους Κρητικούς να υπάρξει η όποια καταγραφή άρνησης να βρεθούν στο μέτωπο της Αλβανίας.

Ο ρόλος των παιδιών και των ιερέων

Είναι χαρακτηριστικό ότι τα μικρά παιδιά κι οι μαθητές έκαναν τους ταχυδρόμους έτρεχαν στα χωράφια και στις πλαγιές των ορεινών, ώστε να ειδοποιήσουν τους μεγαλύτερους για την επιστράτευση.

Σημαντικός ο ρόλος των ένστολων της Ελληνικής Χωροφυλακής της περιόδου, οι οποίοι προσπάθησαν να συντονίσουν τους άνδρες που συγκεντρώνονταν στις πλατείες των χωριών, ώστε να μάθουν το τι έπρεπε να πράξουν για να βρεθούν στα αστικά κέντρα και ακολούθως στις επιστρατευμένες μονάδες.

Σημαντικός όμως, και ο ρόλος των ιερέων, οι οποίοι φορώντας το πετραχήλι ευλογούσαν τους άνδρες τους εμψύχωναν, ενώ σύμφωνα με μαρτυρίες αρκετοί έδιναν τους σταυρούς που φορούσαν ή είχαν στις τσέπες τους, στους άνδρες που έφευγαν για τον πόλεμο.

Στον πόλεμο με… κοστούμια

Χαρακτηριστικές είναι οι μαρτυρίες για τους κοστουμαρισμένους άνδρες, οι οποίοι ξεκίνησαν από την Κρήτη για την Αθήνα φορώντας τα καλά τους και η εξήγηση ήταν ότι βρίσκονταν σε γάμους και βαφτίσια, στα γλέντια των οικογενειών που εκείνα τα χρόνια κρατούσαν μέχρι το πρωί, οπότε δεν πρόλαβαν καν να αλλάξουν ρούχα.

Το φυλακτό τους

Πάνω τους το πιο πολυφορεμένο φυλακτό ήταν οι εικόνες της Θάλασσας, των βουνών, των βοσκοτόπων, των σπιτικών, της λεβεντιάς, της αξιοπρέπειας, της ελευθερίας και του «αλλιώτικου θεού μας που τον έχομε κάνει φίλος μας χρόνια και χρόνια τώρα».

Τι έγραφαν οι εφημερίδες των Χανίων

Με ανακοινώσεις φορέων και οδηγίες των αρχών για το «σβήσιμο των φώτων» και την επιστράτευση αντιμετώπισε ο χανιώτικος Τύπος της εποχής την έναρξη του πολέμου.

Δύο εφημερίδες εκείνης της περιόδου, ο «Εσπερινός Ταχυδρόμος» και η «Εθνική Φωνή» περιγράφουν πώς βίωσε η πόλη την έναρξη του πολέμου.

Το πρώτο σχόλιο για την έναρξη του πολέμου δημοσιεύτηκε στο φύλο του «Εσπερινού Ταχυδρόμου» της 29ης Οκτωβρίου: Η εφημερίδα γράφει για τον «ενθουσιασμό του Κρητικού λαού επί τη αναγγελία της κηρύξεως του πολέμου», που όπως λέει, «είναι ανώτερος πάσης περιγραφής».

Αλλού στην εφημερίδα αναφέρεται ότι, «η λειτουργία των σχολείων διεκόπη, συνέπεια των γεγονότων επ' αόριστον», ενώ περιγράφεται και η αντίδραση του λαϊκού στοιχείου με πολίτες που φωνάζοντας συνθήματα και τραγουδώντας, εμψύχωναν τον υπόλοιπο πληθυσμό.

Την ίδια ημέρα στην «Εθνική Φωνή» και τον «Εσπερινό Ταχυδρόμο» δημοσιεύονται και οι πρώτες ανακοινώσεις επιστράτευσης. Οι έφεδροι οπλίτες πεζικού, πυροβολικού όλων των όπλων καλούνται να παρουσιαστούν άμεσα στη Μεραρχία. Το ίδιο και όσοι έχουν υπηρετήσει στο παρελθόν σε σώματα ασφαλείας και πυροσβεστική.

Στις ανακοινώσεις των τοπικών αρχών για την ενημέρωση του πληθυσμού περιλαμβάνεται το τηλεγράφημα του Γενικού Διοικητή Κρήτης Παναγιώτη Σφακιανάκη προς τις Αστυνομικές αρχές και τους προέδρους των κοινοτήτων του Ν. Χανίων για απαγόρευση του φωτισμού, ενώ η διοίκηση Χωροφυλακής συνιστά στους πολίτες να καταφεύγουν σε υπόγεια σε περίπτωση βομβαρδισμού ενώ γίνεται αναφορά και στους εννέα σταθμούς πρώτων βοηθειών στην πόλη των Χανίων.

Η σημασία της 5ης Μεραρχίας

Στην Κρήτη άμεσα συγκροτήθηκαν στρατιωτικά τμήματα από το 14ο σύνταγμα Χανίων, 43ο Σύνταγμα Ρεθύμνου, το 44ο Σύνταγμα πεζικού Ηρακλείου καθώς και το 5ο σύνταγμα πυροβολικού Σούδας, τα οποία αποτέλεσαν την εκ νέου μαγιά της 5ης Μεραρχίας Κρητών του Αλβανικού Μετώπου.

Στις 6 Νοεμβρίου 1940, είχε ολοκληρωθεί η δύναμη της 5ης μεραρχίας με όλους τους εφέδρους και από τις 18 έως 25 Νοεμβρίου η 5η Μεραρχία μεταφέρθηκε στη Μακεδονία. Η συνολική εικόνα και δύναμη της μεραρχίας αφορούσε σε 566 αξιωματικούς, 18.662 οπλίτες, 687 υποζύγια και 81 οχήματα. Μία μεραρχία, η οποία πρωτοσυστάθηκε το 1912 έδωσε το μαχητικό της «παρών» στον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και την Μικρασιατική Εκστρατεία. Τα τμήματα αναχώρησαν από το Ηράκλειο και κατόπιν από την Αθήνα, με τρένα, έφυγαν για τη Βόρεια Ελλάδα κι από εκεί πεζή με κατεύθυνση το Αλβανικό Μέτωπο και συγκεκριμένα την Κορυτσά στις 7 Νοεμβρίου 1940.

Κρήτες: Μαχητές και σύντροφοι

Η ιστορία έχει αποτυπώσει σε μεγάλο βαθμό τόσο τη δράση της 5ης Μεραρχίας, αλλά και τα όσα αρνητικά επισκίασαν την αντιμετώπιση της από διάφορους κύκλους, κυρίως λόγω των κρητικών κινημάτων του 1935 και 1938. Παρά ταύτα όμως τίποτε δεν μπόρεσε να επισκιάσει τη θέρμη των Κρητών για ελευθερία με αποτέλεσμα να αναγνωρισθεί η μαχητικότητα τους, αλλά και συντροφικότητα που επέδειξαν σε άλλους αγωνιστές των πεδίων των μαχών στο Αλβανικό Μέτωπο.

Πάντως, μέχρι και σήμερα ακόμη γίνονται αναφορές για το γεγονός ότι οι Ιταλοί αντιμετώπισαν πολύ σοβαρό πρόβλημα με τους Κρήτες στρατιώτες, με σοβαρές απώλειες στις μάχες και αποφάσισαν να τυπώσουν προκηρύξεις μέσω των οποίων τους καλούσαν με ανταμοιβή χρηματική να αφήσουν το μέτωπο και να επιστρέψουν στην Κρήτη.

Φυσικά ουδείς Κρητικός δεν έφυγε από το πεδίο της Μάχης όχι μόνο για να μην εγκαταλειφθεί η υπεράσπιση της πατρίδας, αλλά όπως οι γέροντες στο νησί αναφέρουν, διότι ποτέ ο φίλος δεν εγκαταλείπει τον φίλο. Κι οι Κρητικοί που έφυγαν από το νησί αμέσως μετά την αναγγελία του πολέμου το 1940 έφυγαν όλοι μαζί ως αδέρφια και φίλοι.

Οι αριθμοί

Στην πρώτη περίοδο του πολέμου που αφορούσε την Ελλάδα και την Ιταλία οι αριθμοί των απωλειών κάθε είδους, για τους στρατιώτες πλήγωσαν τις οικογένειες στο νησί. Νεκροί 1.141, τραυματίες 2.025, με κρυοπαγήματα και ακρωτηριασμούς, λόγω των πληγών του ψύχους, 2.553 και πάνω από 500 οπλίτες με διάφορες ασθένειες, αρκετοί εκ των οποίων, μετά από κάποιο διάστημα στην Κρήτη έχασαν τη ζωή τους.

neakriti.gr


Συντάκτης: Newsroom CretePlus.gr


Σχόλια

comments powered by Disqus
Αν θέλεις το πρόβλημα σου να ακουστεί, αν τα "στραβά και τα ανάποδα" που βλέπεις γύρω σου σε κάνουν να δυσανασχετείς, τότε...

Γίνε εσύ ο ρεπορτερ του CretePlus.gr.

Αν βρίσκεσαι στο δρόμο αποθήκευσε τους αριθμούς μας και στείλε μας τη φωτογραφία, το βίντεο ή το μήνυμα σου και δες το να ανεβαίνει άμεσα με εμάς αιχμή για την επίλυση του.

reporter@creteplus.gr 6932255686.

Δες το άρθρο σου στα "δικά σας ρεπορτάζ"



Ειδήσεις Κρήτη

Σήμα κινδύνου για τον ΕΦΚΑ Ηρακλείου λόγω έλλειψης προσωπικού

Τραγικές συνέπειες- Πολλές εκκρεμότητες

Μετρούν τις πληγές τους οι αγρότες

Μετά το χθεσινό πέρασμα της «Βικτώριας» από την Κρήτη

Αεροδιακομιδή 2χρονου κοριτσιού στο ΠΑΓΝΗ με Super Puma

Νοσηλεύεται διασωληνωμένο και σε καταστολή μετά από τροχαίο

«Εγκλωβισμένη» στο Διδυμότειχο Κρητικιά φοιτήτρια

«Όμηρος» του Τμήματος Νοσηλευτικής, το οποίο δεν έχει ακόμη ανοίξει, η δευτεροετής φοιτήτρια

Κινητοποίηση των εργαζομένων στην κοινωφελή εργασία

Αύριο στην πλατεία Ελευθερίας

Ένοχοι οι δύο κατηγορούμενοι για τον ξυλοδαρμό του γιατρού…

Παράσταση αλληλεγγύης έξω από το Εφετείο

Σε επιφυλακή για τα καιρικά φαινόμενα

Σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης παραμένουν τα Χανιά

Ανελέητο το χτύπημα της κακοκαιρίας για τους καλλιεργητές…

Τρίτο πλήγμα για τους καλλιεργητές της Κουντούρας στα Χανιά - Κινδύνευσε ένας άνθρωπος από την ένταση των φαινομένων

Τα κατάφερε ο μικρός Παναγιώτης - Δάκρυα χαράς από την μητέρα…

«Τα καταφέραμε, είμαστε νικητές, χάρη σε εσάς, κερδίσαμε την ζωή μας πίσω»

Στον Ανακριτή οι γνωστοί Ηρακλειώτες για την αγοραπωλησία…

Ο 41χρονος επιχειρηματίας είχε αθωωθεί σε πρόσφατο δικαστήριο για ανάλογη υπόθεση

Έκτακτα μέτρα για τους πληγέντες ελαιοπαραγωγούς λόγω…

Ti ζητάει ο Δήμαρχος Γόρτυνας, με επιστολή του προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης

«Πωλητήριο» σε 135 ξενοδοχεία της Κρήτης

Στο «σφυρί» δεκάδες ξενοδοχεία στην Κρήτη

Ακόμα “τρέχει” η Πυροσβεστική

Επεμβαίνει καθημερινά για την κατάσβεση πυρκαγιών

Στο «σκαμνί» τα δύο αδέλφια που είχαν σκορπίσει τον τρόμο…

Είχαν ανοίξει πυρ εναντίον θαμώνα του καταστήματος τραυματίζοντας τελικά δύο άτομα

Ο καιρός στην Κρήτη: Η «Βικτώρια» φέρνει καταιγίδες- Ποιες…

Η κακοκαιρία «Βικτώρια» δε θα αφήσει ανεπηρέαστη την Κρήτη, προκαλώντας βροχές και καταιγίδες

Πυροσβέστες τους απομάκρυναν λόγω…βροχής

Για προληπτικούς λόγους

Μαμά με το βρέφος της έσωσε γατάκι από τα σκουπίδια

Ασυνείδητοι άφησαν γατάκι σε σακούλα σκουπιδιών

Δύσκολη η χθεσινή μέρα για την Πυροσβεστική

Η μία φωτιά έσβηνε και η άλλη άναβε …

Ο καιρός στην Κρήτη: «Πρωτιά» της Κρήτης στα ύψη βροχής…

Η Κρήτη στις 8 πρώτες θέσεις με τα μεγαλύτερα ύψη βροχής στην Ελλάδα

Έρχονται 900 πρόσφυγες και μετανάστες στην Κρήτη

Το σχέδιο της κυβέρνησης για αποσυμφόρηση των νησιών

Κι άλλο τροχαίο στον ΒΟΑΚ – Δύο τραυματίες

Τροχαίο στην Εθνική οδό Ηρακλείου - Αγίου Νικολάου

Αναχώρησε για τη Θεσσαλονίκη ο μικρός Παναγιώτης – Θα…

Γεννήθηκε με μια σπάνια πάθηση, που προκαλεί επανειλημμένες επιληψίες

Πρόγνωση καιρού: Θα μας «τρελάνει» ο καιρός στην Κρήτη

Πότε έρχονται 30άρια και ποιες περιοχές θα νιώσουν… καλοκαίρι

Διπλή νίκη για την Κρητικιά Πετρουλάκη στον Μαραθώνιο

Η πρωταθλήτρια μας από τη Σητεία ήταν η νικήτρια τόσο στην Αυθεντική Διαδρομή όσο και στο Πανελλήνιο Πρωτάθλημα…

Δεύτερη στις γεννήσεις η Κρήτη - Η περιοχή του νησιού που…

Οι γεννήσεις υπερτερούν σε αριθμό των θανάτων στην Κρήτη

Τρακτέρ συγκρούστηκε με αγροτικό

'Ενα ακόμη τροχαίο στην ενδοχώρα

Έρχεται νέα πληρωμή για τους αγρότες

Oι αγρότες αναμένουν την επόμενη πληρωμή

Κροίσοι του εξωτερικού επενδύουν σε χλιδάτες κατοικίες…

Εκτός από τους παραδοσιακούς παίκτες στην εγχώρια αγορά ακινήτων, τα τελευταία χρόνια έχουν εγκαινιάσει την παρουσία τους στη χώρα μας πολυεθνικοί όμιλοι

Καιρός στην Κρήτη: Έρχονται 30άρια - Ποιες περιοχές θα νιώσουν……

Ο καιρός τουλάχιστον στην Κρήτη έχει βαλθεί να μας… τρελάνει

Στη λίστα των κορυφαίων και τα κρητικά κρασιά

Κορυφαίο Μέσο επαινεί τα ελληνικά κρασιά

Ανοικτά τα οινοποιεία για το κοινό

Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να περιηγηθούν στις αμπελοοινικές περιοχές

Υδροπλάνα: Αναμένεται το σχετικό νομοσχέδιο στην Βουλή

Η Κρήτη βρίσκεται στην πρώτη γραμμή του κάδρου για το εγχείρημα

Σε ελάχιστα δευτερόλεπτα το... χάος - Αποκαρδιωτικές εικόνες…

Ανεμοστρόβιλος «σάρωσε» θερμοκήπια της Κουντούρας

Πρώτη προσγείωση βομβαρδιστικού Β-52 στη Σούδα

Εντυπωσιακές φωτογραφίες

ΒΟΑΚ: Τι είπε ο υπουργός Υποδομών για τα διόδια;

Αψιμαχίες στη Βουλή για το θέμα

Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο: Ζητούν «αναθεώρηση»…

Η απόφαση του Πρυτανικού Συμβουλίου του ΕΛΜΕΠΑ για την αναστολή της λειτουργίας των νέων Τμημάτων

Συνελήφθη ο ασυνείδητος οδηγός που χτύπησε την 83χρονη…

Ο σπασμένος καθρέπτης «οδήγησε» στη σύλληψη του

Καιρός - Νέο Έκτακτο Δελτίο: Βροχές και στην Κρήτη - Ποιες…

Και η Κρήτη στο Νέο Έκτακτο Δελτίο της ΕΜΥ - Που και πότε θα βρέξει;

Δωρεάν σεμινάριο αυτοάμυνας για όλες τις γυναίκες

Ανησυχητικά τα στοιχεία για την κακοποίηση των γυναικών

Κρητικιά το πρόσωπο «κλειδί» για τις σχέσεις ανάμεσα στην…

Η Πελαγία Καρπαθιωτάκη μιλά στο «Κρήτη Σήμερα»

Στο επίκεντρο η δακοκτονία

Προβληματική η εφαρμογή του προγράμματος

Καιρός: Έκτακτο δελτίο επικίνδυνων καιρικών φαινομένων…

Αναλυτικά ποιες περιοχές θα περάσει η κακοκαιρία

Εγκληματική οργάνωση «πίσω» από τις 77 κλοπές σε χωριό της…

Έξι συλλήψεις – Διψήφιος ο αριθμός των συμμετεχόντων στην οργάνωση

Μπούχλης: Αθώος ο Κρητικός πρώην καταδρομέας που τραγούδησε…

Ο καταδρομέας που πριν από μερικούς μήνες πραγματοποίησε πτώση με αλεξίπτωτο τραγουδώντας το «Μακεδονία Ξακουστή» και γίνεται viral

Όλες οι ειδήσεις σήμερα

Ροή Ειδήσεων








Social


Όλες οι ειδήσεις σήμερα
Εγγραφείτε δωρεάν στο Newsletter του Creteplus.gr και διαβάστε τις 10 σημαντικότερες ειδήσεις της εβδομάδας.
Δεν έχετε συμπληρώσει το email σας ή το email που δηλώσατε δεν είναι έγκυρο.